Home > Blog > Het risico van een beschrijvende handelsnaam

Het risico van een beschrijvende handelsnaam

Het lijkt vaak zo voor de hand liggend om je onderneming een duidelijke naam te geven die meteen aangeeft waar het bedrijf voor staat. Maar is dit wel een goed idee?

Beschrijvende handelsnamen komen veel voor. Met name door de toename van gebruik van domeinnamen is de bescherming van beschrijvende handelsnamen een veelvoorkomend probleem. Naast het feit dat een domeinnaam een landelijk bereik heeft, is het ook voor de online vindbaarheid extra aantrekkelijk om een beschrijvende domeinnaam te gebruiken. Ook al is het vanuit commercieel oogpunt nog zo aantrekkelijk, is het nou wel zo verstandig om een louter beschrijvende handelsnaam te gebruiken?

Omvang handelsnaamrecht
Het handelsnaamrecht is in het leven geroepen om bedrijven die een bepaalde handelsnaam voeren te beschermen tegen derden die eenzelfde handelsnaam willen voeren binnen hetzelfde gebied voor vergelijkbare producten of diensten. Als het publiek daardoor in verwarring kan raken, is er sprake van inbreuk. Maar mag een onderneming ook deze bescherming ontlenen aan een beschrijvende handelsnaam zoals parfumswinkel of taartenwinkel? En is de vraag of zich verwarringsgevaar voordoet dan het enige criterium? Immers, een beschrijvende handelsnaam is- in beginsel- niet te monopoliseren en dient vrij te blijven voor het gebruik door iedereen.

Gebruik beschrijvende domeinnaam
In 2015 heeft de Hoge Raad[1] al een uitspraak gedaan in een geschil dat betrekking had op twee nagenoeg identieke beschrijvende domeinnamen (artiestenverloning.nl/artiestenverloningen.nl). In deze uitspraak heeft zij geoordeeld dat het gebruik van een beschrijvende domeinnaam, ook indien er daadwerkelijk gevaar voor verwarring bestaat, alleen onrechtmatig is indien bijkomende omstandigheden dat met zich meebrengen.

En hoe zit dit dan met de beschrijvende handelsnaam…?
Nu deed eenzelfde zaak zich voor alleen ging het hier om louter beschrijvende handelsnamen[2]. Parfumswinkel treedt op tegen een onderneming die de naam Parfumswebwinkel.nl voert. Er is sprake van daadwerkelijke verwarring tussen beide ondernemingen. De aard van de ondernemingen is dezelfde en ook het gebied overlapt elkaar. Op grond van de Handelsnaamwet zou er sprake zijn van een inbreuk op het handelsnaamrecht, zou je zeggen.

Nee, oordeelt het Hof Den Haag in bovenstaande zaak, enkel verwarringsgevaar is onvoldoende om een derde partij met een grotendeels identieke beschrijvende handelsnaam te weren van de markt. Immers, een louter beschrijvende handelsnaam dient vrij te blijven voor gebruik door iedereen. Er dient in deze gevallen dan ook sprake te zijn van bijkomende omstandigheden.  Voorbeelden van bijkomende omstandigheden zijn: het bewust vestigen in de nabijheid van een fysieke winkel van de eerste gebruiker van de handelsnaam of het zonder geldige reden gebruik maken van een (nagenoeg) identieke handelsnaam om op misleidende wijze klanten weg te lokken bij de concurrent).

Een uitzondering op deze regel zou kunnen gelden voor de louter beschrijvende handelsnaam die in hoge mate ongebruikelijk is (het Hof noemt hier het voorbeeld van de “hoge-hakjes winkel” voor een schoenenwinkel) of indien de beschrijvende handelsnaam is ingeburgerd. Er is sprake van inburgering indien de naam intensief is gebruikt waardoor het publiek die naam niet meer opvat als een beschrijvende benaming, maar als de naam van een bepaalde onderneming. Hierdoor komt de beschrijvende handelsnaam een ruimere beschermingsomvang toe en zal enkel het bestaan van verwarringsgevaar voldoende zijn voor inbreuk.

Conclusie
Hoewel het vanuit commercieel oogpunt aantrekkelijk kan zijn om een beschrijvende handelsnaam te kiezen, kleven hier juridisch wel risico’s aan. Het blijkt in de praktijk erg lastig om op te treden tegen een derde die een bijna identieke domeinnaam of handelsnaam voert, zelfs al is er sprake van verwarring. Er dient dan echt sprake te zijn van bijkomende omstandigheden die het gebruik onrechtmatig maken.

Mocht je deze problemen willen voorkomen, een open deur: gebruik een onderscheidende handelsnaam.

 


[1] HR 11 december 2015, ECLI:NL:2015:3554 (Artiestenverloningen)

[2] 19 september 2017 Gerechtshof Den Haag; ECLI:NL:GHDHA:2017:2622